Viêm gan tích đồng do gene trên chó

Định nghĩa và nguyên nhân

• Viêm gan tích đồng do gene xảy ra ở các giống chó như Labrador retrievers, Doberman pinschers, Dalmatians, West Highland white terriers, bulldog, Samoyed và Collie.

• Gan là cơ quan quan trọng nhất trong việc cân bằng lượng đồng trong cơ thể. Tuy đồng rất quan trọng trong cơ thể, đồng tự do rất độc cho cơ thể. 

• Lượng đồng tích tụ quá mức trong gan, gây tổn thương do những gốc tự do và gây viêm gan và cuối cùng là xơ gan. Trong những trường hợp viêm gan, tích tụ đồng là nguyên nhân hàng đầu gây độc cho cơ thể.

• Lượng đồng tăng cao trong cơ thể do ba nguyên nhân như lượng đồng cao trong thức ăn/nước uống, bất thường trong khả năng tích trữ đồng trong cơ thể và nguyên nhân quan trọng nhất là giảm khả năng đào thải đồng qua mật. Lượng đồng dư trong cơ thể được đào thải qua con đường duy nhất là qua mật.

• Ở những giống chó khác, tắc ống mật cũng là nguyên nhân dẫn đến viêm gan tích tụ đồng gây độc cho cơ thể.

• Mèo Ba tư cũng thuộc vào nhóm có tỷ lệ bị viêm ống mật và có thể dẫn đến tích tụ chất độc cho cơ thể và cho hệ thần kinh tương tự như ở chó.

---

Chẩn đoán

• Một số dấu hiệu lâm sàng như vàng da, tích dịch xoang bụng, tán huyết hoặc những dấu hiệu thần kinh có thể xảy ra kèm với tăng enzyme gan mật trong kết quả xét nghiệm máu. Tuy nhiên phương pháp chẩn đoán chính xác trong trường hợp này là sinh thiết gan và xác định nồng độ đồng trong gan.

---

Điều trị và phòng ngừa

• Quan trọng là không nên sử dụng những em cún thuộc các giống kể trên đã mắc bệnh gan làm giống để tránh di truyền cho những thế hệ sau.

• Trong giai đoạn tổn thương gan cấp tính, D-penicillamine được khuyến khích sử dụng để gắn kết với đồng tự do trong cơ thể và đào thải ra ngoài. Đồng thời, Kẽm cũng giúp phòng ngừa tích tụ đồng bằng cách giảm hấp thu đồng từ thức ăn vào ruột và vào máu.

• Gần đây, nhiều nghiên cứu đã chứng minh được hiệu quả giảm viêm và giảm tổn thương từ các gốc tự do (free radical) của vitamin E và axit béo omega 3 trong điều trị. Do đó, hai chất này cũng được sử dụng trong những trường hợp như viêm gan, viêm thận hoặc viêm da.

• L-Ornithine l-Aspartate (LOLA) cũng có thể được sử dụng để giải độc ammoniac khi gan suy giảm chức năng, không thể chuyển đổi ammoniac thành urea từ amino axit và ammoniac gây độc cho cơ thể đặc biệt là hệ thần kinh. Link tham khảo về giải độc cho cơ thể khi viêm gan mình đã viết ở bài trước https://www.facebook.com/…/pb…/760394571495311/…

• Những chú chó bệnh nên được kiểm soát bằng chế độ ăn bệnh gan và ít đồng trong suốt quãng đời còn lại. 

---

BSTY. Bùi Phương Anh – BSTY. Huỳnh Thế Vinh
Wrocław, Poland

Tham khảo

https://www.dvm360.com/…/hepatobiliary-diseases-dogs…

https://www.dvm360.com/…/diagnosing-and-treating-canine…

WSAVA Standards for Clinical and Histological Diagnosis of Canine and Feline Liver Disease

Textbook of Veterinary Internal Medicine